maandag 28 februari 2011

Niet alle versies zijn archiefstukken?

Met dank aan Aminshahidi

Eind vorig jaar deed de Raad van State een interessante uitspraak.
In september 2008 vroeg advocaat Köhne de gemeente Den Haag om openbaarmaking van het eerste ontwerp van de bestemmingsplankaart Nieuw Binckhorst, gedateerd 9 januari 2008, en van alle overige versies van deze bestemmingsplankaart. De gemeente antwoordde daarop dat het digitale exemplaar van de gevraagde versie diverse malen was overschreven en van de gewijzigde bestemmingsplankaarten geen enkele digitale of papieren versie bewaard was.
De advocaat geeft aan dat hij dit om verschillende redenen onaannemelijk vindt, onder andere omdat "het college van een professionele overheidsorganisatie als de gemeente Den Haag in strijd met de Archiefwet 1995, het Archiefbesluit 1995 en de gemeentelijke Archiefverordening zou handelen door dergelijke documenten niet te bewaren."
Hierover zegt de Raad van State dan het volgende:
Volgens paragraaf 3.6 van de Selectielijst voor archiefbescheiden van (inter)gemeentelijke organen opgemaakt of ontvangen vanaf 1996 (Stcrt. 2005, 247), welke lijst is vastgesteld gelet op artikel 5 van de Archiefwet 1995, dienen bescheiden betreffende de voorbereiding van bestemmingsplannen 20 jaar te worden bewaard. Naar het oordeel van de Afdeling kunnen onder deze bescheiden niet alle gewijzigde, interne versies van de plankaarten worden begrepen die zijn gemaakt in de procedure om te komen tot het op 19 augustus 2008 ter inzage gelegde ontwerpbestemmingsplan Nieuw Binckhorst. Tot deze bescheiden dient echter wel de versie van een voorontwerpbestemmingsplan te worden gerekend die naar externe partijen is verzonden om zich hierover te kunnen uitlaten. Gebleken is dat een dergelijke versie in dit geval van gemeentewege is verzonden aan een groep interne en externe betrokkenen en dat die groep op een verzendlijst vermeld staat. Nu deze versie, in strijd met de archiefregelgeving, niet onder het college zelf berust, mocht van het college worden verwacht dat het contact zou opnemen met de adressanten van de verzendlijst om te onderzoeken of zich bij één van hen een exemplaar van die versie bevond. (...)
Ik heb de indruk dat de door mij hierboven vet gemaakte zin nogal ingrijpende gevolgen heeft. De Raad zegt hier met zoveel worden dat niet alle versies archiefstukken zijn. Alleen als een versie is verzonden naar derden, valt deze onder de rijkweidte van de selectielijst. Dat lijkt me in tegenspraak met artikel 1 van de Archiefwet 1995, waar nadrukkelijk staat dat alle bescheiden die door een overheidsorgaan zijn opgemaakt, archiefbescheiden zijn.
Wat betekent deze uitspraak voor "bestanden" die nooit naar derden verzonden worden?
Moeten we nu een nieuwe definitie van archiefbescheiden gaan hanteren?

Gerelateerd
Verzonden betekent niet altijd verzonden
Iedereen een postregistratiesysteem
De #archiefvisie van de Erfgoedinspectie

Plaatje: variant op de hoes van Version van Mark Ronson (Spotify-link)

zondag 27 februari 2011

Er daagt een toekomst voor het elektronische boek (NRC, 1999)

NRC, 27 januari 1999.
Klik op het plaatje voor een leesbare versie
Vanochtend viel bovenstaand artikel uit een boek dat ik uit de kast pakte. Geen idee waarom ik het 12 jaar geleden in dat boek stopte, maar het is wel bijzonder om nu te lezen hoe de NRC toen over digitale boeken schreef:
Tijdens een presentatie op de computervakbeurs Comdex in Las Vegas, afgelopen najaar, toonde Daniel E. Munyan, directeur van Everybook, voorzichtig een prototype van een elektronisch boek aan een bomvolle schaal. Het apparaat, bijna even groot als een atlas, bestaat uit twee aan elkaar gekoppelde beeldschermen die pagina's voorstellen. In totaal telt het boek echter maar twee bladzijden, omdat tekst en illustraties elektronisch worden opgeslagen.
Dat zoveel uitgevers hun medewerking hebben toegezegd is opmerkelijk. Aanvankelijk waren zij namelijk erg sceptisch over het elektronische boek. Het idee om boeken zonder omslag te verkopen sprak slechts weinigen aan. Aan de andere kant zoeken uitgevers naarstig naar manieren om boeken goedkoper te produceren en distribueren. De marges komen steeds meer onder druk te staan doordat de papierprijs maar blijft stijgen en er nauwelijks nog groei zit in de verkoop van gedrukte boeken (...)
Dvorak meent dat mensen graag boeken in de kast hebben staan of aan hun vrienden willen bewijzen dat ze ook een dikke roman van Stephen King kunnen lezen. En dat doe je men een elektronisch boek niet zo makkelijk. Veel boeken worden volgens Dvoral ook nog eens impulsief gekocht. "Je gaat niet via allerlei ingewikkelde procedures op Internet elektronische manuscripten binnenhalen."
Gerelateerd
E-readen of toch maar A-lezen

zaterdag 26 februari 2011

Gezien: Luc de Vos in De Velinx

Gisteren zag ik met Frank en Frank in De Velinx het solo-optreden van Luc de Vos, de zanger van Gorki. Een bezoek aan De Velinx is sowieso altijd leuk, omdat het een heel mooi cultureel centrum annex bibliotheek annex eetcafé is. Deze keer waren we maar net op tijd, waardoor we helaas geen koffie meer konden drinken. Het concert vond in zijn geheel plaats op het hoofdpodium, ik bedoel, op de grote bühne was een tribune gebouwd en De Vos speelde op de "platte vloer."
Een solo-optreden van de zanger van een band kan heel wisselend zijn. Twee jaar geleden zag ik Frank Vander Linden van De Mens in zijn eentje. Eerlijk gezegd viel dat een beetje tegen. Met alleen een akoestische gitaar zijn die liedjes wel heel simpel en het optreden was een beetje saai.
De liedjes van Gorki zijn verre van simpel, zeker wat teksten betreft en De Vos deed er ook alles aan om het niet saai te maken. Hij speelde niet alleen akoestische gitaar, maar ook elektrische en die nummers waren eigenlijk het spannendst. En, zoals je op de setlist hierboven ziet, speelde hij het gedicht van Elsschot waar ik gisteren al naar verwees, op drums en orgel.
Enige minpunt was dat hij, en Frank Vander Linden had ook al, bang is om te serieus te worden. Verschillende mooie teksten werden een beetje ontsierd door relativerende, soms flauwe, tussenwerpingen.
Beste nummers gisteren: Wie zal er voor de kinderen zorgen, Joerie (onbegrijpelijk clip trouwens) en Lieve kleine piranha. Dat laatste zie je hieronder, geen opname van gisteren, wel uit dezelfde tournee.


O ja, voor de "Hollanders", 24 april speelt Gorki in de Effenaar en op 10 mei in De Melkweg...

vrijdag 25 februari 2011

donderdag 24 februari 2011

Brieven aan een staatssecretaris

Eergisteren zijn Gaston Franssen en Anneke Jansen de weblog Wat onderneemt Halbe Zijlstra gestart.
In de ietwat sardonische toelichting op het intiatief schrijven Franssen en Janssen:
Immers, we weten dat Zijlstra graag leest en dat hij ervan overtuigd is dat kunst en cultuur bijdragen aan een 'vrije en vitale samenleving', zoals te lezen valt op zijn persoonlijke pagina. Maar misschien zijn Robert Ludlum, Tom Clancy, Dan Brown en James Clavell inmiddels stukgelezen en ontbreekt het de staatssecretaris aan mogelijkheden om nieuwe boeken aan te schaffen, kunst te zien, concerten te bezoeken en naar theaters te gaan, waardoor hij ook geen verweer kan hebben tegen de valse aantijgingen van collegae. Zoals die van minister-president Mark Rutte, die in Buitenhof beweerde dat er 'iedere avond dertig zalen zijn met slechts tien bezoekers op de eerste rij.'Ergerlijke jokkenbrokkerij natuurlijk. Maar ja, wat doe je eraan als je het zelf niet goed weet?
"Wat onderneemt Halbe Zijlstra" heeft begrip voor deze positie en betreurt de situatie ten zeerste. Vandaar ook dat besloten is om Zijlstra bij te staan in deze barre tijden. Een gebaar vanuit de kiezers naar de politiek. Een boek, een brief, een prachtige film, een onmisbare voorstelling. "Wat onderneemt Halbe Zijlstra" biedt het hem aan, licht het belang ervan toe, en steunt hem cultureel in de rug.
Dat is toch wel een beetje waar ik een paar maanden geleden van droomde (al heeft mijn bescheiden blog natuurlijk geen enkele invloed gehad op het initiatief van Franssen en Jansen.)
Het verschil met het initiatief van Yann Martel is trouwens dat de Nederlandse initiatiefnemers ook nadrukkelijk anderen oproepen om een boek, cd of theaterkaartje vergezeld van een toelichting naar de staatssecretaris te sturen, met een afschrift van de brief naar het weblog.
Het eerste boek dat Franssen aan Zijlstra gestuurd heeft is een bloemlezing uit de gedichten van Martinus Nijhoff. In de begeleidende brief schrijft hij een mooie, zij het hier en daar wat 'wetenschappelijke', uitleg van het lange gedicht Awater.

Ik ben benieuwd wat de staatssecretaris nog allemaal toegestuurd krijgt en heel misschien verzin ik zelf ook nog wel wat...

Gerelateerd
Wat leest een staatssecretaris
Een paar losse eindjes
De culturele uitgangspunten van een staatssecretaris

woensdag 23 februari 2011

Het bewaren van overheidswebsites

De startpagina van de eerste website van Brabant. Deze is alleen bewaard door Archive.org
Archiefbescheiden: bescheiden, ongeacht hun vorm, door de overheidsorganen ontvangen of opgemaakt en naar hun aard bestemd daaronder te berusten
In 2000 begon het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen (DNPP) in samenwerking met de Universiteitsbibliotheek Groningen onder naam Archipol met het archiveren van de websites van de Nederlandse politieke partijen. (...)
Het DNPP beschouwt het bewaren van de websites van de partijen als een logisch vervolg van zijn traditionele taak, namelijk het documenteren van gedrukte publicaties van en over partijen. Het digitaal archief vormt een bron van informatie voor onderzoekers van velerlei disciplines (zoals historici en politicologen) en journalisten.
De ontwikkelfase van het Archipol-project werd op 25 april 2002 afgesloten met een symposium over webarchivering, politieke partijen op het internet en de auteursrechtelijke aspecten van het downloaden van websites.
Websites worden tenslotte ook gearchiveerd omdat ze archiefbescheiden zijn, archiefbescheiden bevatten of omdat er door middel van een website archiefbescheiden worden gecreëerd. De huidige generatie websites hebben meer functionaliteiten dan de traditionele informatiekanalen. Websites spelen een steeds grotere rol in het werkproces. Ze worden niet louter meer als publicatie gebruikt, maar worden volop ingeschakeld in het dienstverlenings- en bedrijfsvoeringsproces. De huidige tendens naar e-government en e-commerce illustreert dit. Transacties of handelingen die verantwoording vereisen, worden steeds meer via Internet- en intranetsites uitgevoerd.
Een organisatie die websites gebruikt bij de uitvoering van haar taken zal in of via die website archief creëren. In de Archiefwet 1995 art. 3 is bepaald dat de overheid haar archieven in goede, geordende en toegankelijke staat dient te brengen en bewaren.
Is een website archief - procesgebonden informatie?
Moet een organisatie de website ook in het archiveringssysteem opnemen?
Hoe zorgt een organisatie voor een goede archivering van haar website?
Dit handboek vormt het tastbare product van de werkgroep. Het is enerzijds een handleiding-inopbouw voor het archiveren van websites en anderzijds een verslag van de activiteiten van het
deelproject. In dit verslag worden de bevindingen weergegeven, de keuzes verantwoord, en
aanbevelingen gegeven.
Met het uitbreiden van de functies van websites groeide geleidelijk aan ook binnen de archieven het inzicht dat websites en webgebaseerde documenten de status van archiefdocument kunnen hebben en dus voor lange termijnarchivering in aanmerking kunnen komen. Terwijl de bibliotheekwereld streeft naar het vastleggen van zoveel mogelijk webmateriaal en volledige websites die binnen het acquisitieprofiel passen, ligt voor de archiefwereld de klemtoon op het archiveren van de (delen van) websites en webgebaseerde documenten met archiefstatus. Dit veronderstelt dat de archiefdocumenten eerst worden geïdentificeerd en gewaardeerd. Archieven richten zich hierbij niet alleen op de Internet websites, maar ook op de intranetsites, het zogenaamde “deep web” en de neerslag van transacties en handelingen die via websites tot stand komen.
Deze bibliografie bevat verwijzingen naar publicaties over het archiveren van websites. Deze
literatuurstudie is uitgevoerd tijdens de twee onderzoeken die de Archiefschool de afgelopen jaren heeft uitgevoerd naar de archivering van websites.
In de praktijk dient een website vaak meerdere doelen en heeft de informatie een relatie met verschillende processen van een organisatie, zowel voorlichting, communicatie, dienstverlening of welk ander proces ook. Daarmee wordt de website een bundeling (verzameling) van archiefbescheiden gerelateerd aan verschillende bedrijfsprocessen.
Websites zijn overal en nergens. Ze zijn dynamisch, multimediaal en interactief. Allerhande bedrijven, organisaties en particulieren hebben een eigen stek op het web, ook culturele instellingen en kunstenaars. In het Unesco ‘Charter on the Preservation of the Digital Heritage’(2003) worden websites expliciet tot ons digitaal erfgoed gerekend.
Voor het archiveren van websites zijn er een aantal nuttige tools. In dit overzicht geven we een beknopte beschrijving van verschillende methodes en tools met telkens verwijzingen naar de bijhorende documentatie.
Bovenstaande stellingen scheppen voor (lokale) overheden de verplichting om na te denken over webarchivering en hiervoor procedures op te stellen en daarnaast een omgeving te creëren waarin het mogelijk is om websites (c.q. web records) daadwerkelijk te archiveren, wat meer is dan documenteren. Archivering bestaat uit acht verschillende processen:
capture/opnemen, opslaan/registreren, ordenen, beschrijven, waarderen/selecteren, verwijderen, bewaren en beschikbaar stellen. Deze processen zullen onderdeel moeten uitmaken van de archiveringsstrategie
En, jongens, dat is alleen nog maar de Nederlandstalige literatuur, die ik in een uurtje bij elkaar geklikt heb!
Dus als de lokale overheden nu eindelijk ook eens gaan nadenken over hun website, maar dan zonder blikken of blozen stellen dat "de archiefdienst" hier voor verantwoordelijk is, of dat de enige oplossing het inschakelen van een commerciële aanbieder is, dan vind ik dat geen toonbeeld van deskundigheid (om niet te spreken van daadkracht en doortastendheid).

Gerelateerd
Openbaarheid in Vlaanderen - aanvullingen en correcties
Het archief van de krant
Het archiveren van weblogs
Lulu en het archiveren van websites

dinsdag 22 februari 2011

Digitale departementen, e-depot en achterstanden

Afgelopen vrijdag verscheen op de website van het Nationaal Archief een persbericht over het e-depot: e-Depot van Nationaal Archief voor alle departementen. In het bericht wordt onder het kopje Vanaf 2015 een digitale overheid verwezen naar het voornemen van alle departemenen om in 2015 digitaal te werken:
Het e-Depot sluit aan op deze ontwikkeling bij de departementen. Vanaf 2015 neemt het Nationaal Archief dan alleen digitaal gecreëerde informatie op (naast het wegwerken van de paperen archiefachterstand). Op deze manier sluiten de processen in de keten (van het moment van creatie van informatie tot en met de archivering) volledig op elkaar aan en voorkomen we dat er een nieuwe, nu digitale, achterstand ontstaat.
Ik twitterde daar vrijdag over: "Wedden dat ze ook nog papier opnemen?"

Maar waarom maak ik me nu zo druk om dat PR-tekstje? Afgelopen dagen heb ik er over lopen peinzen en ik heb verschillende redenen verzonnen.
Allereerst weer die vreemde definitie van 'achterstand' die hier uit spreekt. Blijkbaar vallen de papieren dossiers die tussen nu en 2015 onvermijdelijk nog gemaakt zullen worden (want nog lang niet alle departementen werken digitaal) ook al onder de definitie van achterstand. Wat zegt dit nu toch over het dynamisch archiefbeheer bij de ministeries? Of misschien beter geformuleerd: Wat zegt dit over het beeld dat het Nationaal Archief heeft van het archiefbeheer?
Een ander ding dat me stoort is de bijna exclusieve focus van het Nationaal Archief op de departementen. Net als bij wat ik eerder over de nieuwe selectie-aanpak schreef, lijkt het er hier op dat het Nationaal Archief alle hoge colleges van staat en de ZBO's en PBO's gemakshalve vergeet. Als de "kerndepartementen" maar hun digitale dossiers naar het NA overbrengen, is het goed. Waarbij volgens mij overigens ook allerlei ministeriële buitendiensten over het hoofd gezien worden.
Het derde 'steentje in mijn schoen' is het stukje over "alleen digitaal gecreëerde informatie". Ik ben best bereid om ook vervangen archiefstukken onder 'digitaal gecreëerd' te rekenen, maar dan nog. Worden vanaf 2015 alle internationale verdragen, regeringsakkoorden en wat dies meer zij, ceremonieel, digitaal ondertekend? Of zouden we die toch nog maar op papier bewaren en overbrengen? En wat gebeurt met andere analoge archiefstukken die niet zo eenvoudig gedigitaliseerd kunnen worden, zoals maquettes? Waarom zo rücksichtslos stellen dat alleen digitale informatie opgenomen wordt?
Het vierde pijnpunt ligt helemaal niet aan het Nationaal Archief, maar aan alle andere overheden: waar blijven IPO, VNG en UVW met hun maatregelen om de digitale houdbaarheid te garanderen? Na het rapport van afgelopen zomer over gezamenlijke e-depotvoorzieningen is het in die kringen angstvallig stil gebleven.

Mijn bezwaren gaan dus niet over het streven naar "digitaal werkende" departementen (al betwijfel ik of 2015 haalbaar is), of een goed functionerend e-depot (dat lijkt me zeker haalbaar voor 2015). Nee, het gaat me om de versimpelingen die het Nationaal Archief (naar mijn idee steeds vaker) formuleert in dit soort persberichten. Waarom zo categorisch stellen dat er dan alleen nog maar digitaal gecreëerde archieven overgebracht worden? Waarom zo ongenuanceerd? 'Wij deskundigen' kunnen die nuanceringen wel plaatsen, maar voor burgers en bestuurders is dat heel lastig, maar wel noodzakelijk!

Gerelateerd
Gezamenlijke e-depotvoorzieningen
Doc-Direkt en de magische achterstanden
Een nieuwe selectieaanpak

Plaatje: Digital/analog wisdom van doctor paradox

maandag 21 februari 2011

Wie is echt en wie niet?

Zaterdag verwees ik hier naar een filmpje van Stargate Studios waarin je ziet dat in televisieseries meer met groene schermen gewerkt wordt, dan je dacht. Gisteren verwees Edwin naar een aanbesteding van de US Airforce. Dat is nog eens andere koek waar het leger om vraagt:
Software will allow 10 personas per user, replete with background , history, supporting details, and cyber presences that are technically, culturally and geographacilly consistent. Individual applications will enable an operator to exercise a number of different online persons from the same workstation and without fear of being discovered by sophisticated adversaries. Personas must be able to appear to originate in nearly any part of the world and can interact through conventional online services and social media platforms. The service includes a user friendly application environment to maximize the user's situational awareness by displaying real-time local information.
Dat plaatst de reactie van Luud van afgelopen zaterdag ("Ben jij wel echt?") in een andere, duistere context...
Want er zit nog een akelig addertje onder het gras.
Blijkbaar is een van de partijen die betrokken is bij de ontwikkeling  van de software HBGary, het bedrijf dat gehackt is door Anonymous. Uit de openbaar geworden e-mails blijkt onder andere:
And all of this is for the purposes of infiltration, data mining, and (here's the one that really worries me) ganging up on bloggers, commenters and otherwise "real" people to smear enemies and distort the truth.
Meer bij The Raw StoryZero Hedge en Daily Kos.

Gerelateerd
Wat is echt en wat niet

Plaatje: Fake van the|G|tm

zondag 20 februari 2011

Gelezen: Lionel Shriver - We need to talk about Kevin

Eva Katchadourian is de moeder van "Ketchup Kevin", die op donderdag 8 april 1999, vlak voor het bloedbad op Columbine High School, zeven klasgenoten, een kantinemedewerker en zijn lerares Engels vermoordt. De roman bestaat uit een stuk of vijftien brieven die ze anderhalf jaar na Thursday schrijft aan haar man Franklin. In de brieven beschrijft ze nietsontziend haar relatie met Kevin, Franklin en hun dochtertje Celia. Ze beschrijft haar twijfels over het moederschap en de zeer gemengde gevoelens die ze sinds zijn geboorte voor Kevin voelt. Verder schrijft ze over haar bezoeken aan Kevin in de gevangenis, de manier waarop mensen op Thursday reageren en vooral haar angsten en schuldgevoelens.
Uit haar brieven komt Kevin ook over als een in- en in-slecht kind, dat er altijd op uit is om andere mensen en kinderen pijn te doen. Maar, uit de brieven blijkt ook dat haar man hier anders over denkt. Waar zij altijd en overal haar zoon als slechterik ziet, tilt hij niet zo zwaar aan het kattenkwaad van hun zoon. Hij beschouwt Kevin als een All-American-Kid en zichzelf als een All-American-Dad. Dat is ook een van de meest geslaagde dingen uit de roman: Eva is een niet helemaal betrouwbare verteller.

Spoiler alert 
In de alinea hieronder zal ik iets verklappen dat je beter niet kunt weten als je de roman voor de eerste keer leest.

Die onbetrouwbaarheid is zo sterk, dat ik me tot de voorlaatste brief heb afgevraagd hoe de antwoorden van de vader er uit zouden zijn. Ik fantaseerde al over een "antwoord-roman" die bijvoorbeeld geschreven zou zijn door Michael Chabon of Toby Litt. Helaas is zo'n brievenroman eigenlijk niet meer mogelijk, want in de voorlaatste brief blijkt dat Kevin ook zijn vader en zusje heeft vermoord. En het dat is het meest huiveringwekkende stuk uit het boek. Niet dat hij zijn vader en engelachtige zusje heeft vermoord, maar dat hij uiteindelijk op een verknipte manier toch meer van zijn moeder dan van zijn vader houdt.

Vanaf hier kun je weer veilig lezen.

Het bijzondere is ook dat nooit helemaal duidelijk wordt of Kevin nu slecht geboren of slecht opgevoed is. Eva vraagt zich bijna constant af of haar gebrek aan 'echte' moederliefde de oorzaak van de ontsporing van haar zoon is en of ze meer had kunnen doen om het te voorkomen. Uit het nawoord van Shriver blijkt ook dat zij twee soorten reacties krijgt. Aan de ene kant zijn er mensen die zeggen dat Eva het zelf schuld is: ze is koud, arrogant en houdt niet van haar zoon. Anderen reageren juist dat Eva er helemaal niets aan kan doen: Kevin is gewoon slecht en daar helpt geen moedertje lief tegen. Eigenlijk vind ik die zwart-wit-oplossingen een te eenvoudige 'oplossing' voor dit mooie, complexe en zeer weloverwogen geschreven boek.

We need to talk about Kevin is het eerste boek in 2011 dat vijf sterren van me krijgt. Maar het is geen boek dat je moet lezen als je op het punt staat een kind te krijgen, of als je net vader of moeder bent geworden en slapeloze nachten hebt.

Hieronder een kort interview met de zeer sympathiek overkomende Shriver. (De giecheligheid van de interviewster moet je even zien te negeren...)


Gelezen tussen 26/01/2011 en 19/01/2011

zaterdag 19 februari 2011

Wat is echt en wat niet?

Ik wist wel dat TV-series niet echt zijn, maar ben toch wel verbaasd over wat er allemaal met behulp van groene schermen gemaakt wordt...

Set-extension and Virtual Planes Demo from Stargate Studios on Vimeo.

Overigens, en dat is ook wel schokkend eigenlijk, blijken documentaires ook regelmatig nep te zijn, maar dan op een andere manier.

vrijdag 18 februari 2011

Meer doen met minder

Naar aanleiding van het regeerakkoord schreef de Algemene Rijksarchivaris een paar maanden geleden in zijn weblog over bezuinigingen en vergezichten:
Wij [CIO Hillenaar en ARA Berendse, IKo] beschouwen het regeerakkoord als een aansporing om versneld werk te maken van de in maart geschetste vergezichten. Het gemeenschappelijke e-Depot speelt wat ons betreft een centrale rol in zowel de maximale toegang van burgers tot overheidsinformatie als in de voorgestane standaardisering en vereenvoudiging van de informatiehuishouding.
Ik schreef daar in november ook over.

Vanmorgen las ik de reactie van AOTUS op de voorgenomen bezuiniging van 8,2% op zijn begroting in 2012. Hij schrijft er zo lyrisch over, dat je je afvraagt waarom hij niet eerder al vrijwillig bijna 10% inleverde:
The planned reorganization will create a new structure that will enable us to find more efficient ways of doing our work. We will foster a new culture that innovates and thrives on change. We will find new ways of exploiting technology to drive down cost and help other federal agencies do the same.

Innovation will be central to our work. This budget climate presents us with an opportunity to find efficiencies in our work that we would never have thought of under different circumstances.
Overigens blijkt uit de twee reacties die onder het bericht staan, dat er verschillend gedacht wordt over de manier waarop de "vernieuwing" aangepakt wordt.

Gerelateerd
Bezuinigingen, RHC's en de Algemene Rijksarchivaris
De culturele uitgangspunten van een staatssecretaris

Plaatje: 70s HEMA plastic shopping bag van Battlecat

donderdag 17 februari 2011

Slangenburg op LinkedIn

Interessant artikel in de NRC van gisteren over het Slangenburgberaad binnen het CDA. Die groep is op zich niet zo interessant, de manier waarop de groep georganiseerd is en de manier waarop de NRC de leden van de groep achterhaald heeft is interessant.
Het Slangenburgberaad bestaat uit een stuk of 300 CDA-leden die met elkaar van gedachten wisselen over de veranderingen die binnen de partij plaats zouden moeten vinden. In feite zijn de samenstelling van de groep en de discussie-onderwerpen geheim. Maar, de groep discussieert vooral via LinkedIn met elkaar. En de NRC heeft de samenstelling nu via-via voor een deel herleidt.
De Slangenburgberaad-groep is een gesloten LinkedIn-groep, je moet dus geaccepteerd worden voordat je kunt deelnemen en kunt zien wie allemaal lid is. Maar, als je naar de LinkedIn-pagina van de groep gaat, kun je wel zien wie uit jouw netwerk lid is. Op deze manier heeft de krant al in ieder geval zo'n 75 leden gevonden. En het mooie van LinkedIn is dan natuurlijk dat je ook meteen het CV van die leden er bij hebt. En ondertussen vraagt de krant lezers om te bekijken wie van hun netwerk deel uitmaakt van de groep en dat via dit formulier door te geven, zodat het lijstje met leden aangevuld kan worden. (In mijn netwerk zaten in de tweede tranche een stuk of acht mensen die nog niet op de lijst van de NRC stonden...)
Mooi zoekwerk en slimme inzet van 'the crowd' door de NRC, waarbij het enige minpuntje deze passage is:
De onderlinge toon is correct, men bedankt voor bijdragen, wenst elkaar een goede gezondheid en wijst elkander op interessante boeken. Niets geen inhakken op elkaar en het cynisme dat zo kenmerkend is voor onlinediscussiefora.
De NRC heeft nog altijd niet in de gaten dat de digitale wereld groter is dan Geen Stijl en de discussiepagina's van De Telegraaf.

woensdag 16 februari 2011

Openbaarheid in Vlaanderen - aanvullingen en correcties

Eerder vandaag schreef ik over Openbaarheid in Vlaanderen. Hierbij verwees ik naar de manier waarop de gearchiveerde websites bij het Felixarchief toegankelijk zijn. Meteen nadat ik de blog gepubliceerd had, reageerde een medewerker van het archief via Twitter. Naar aanleiding daarvan een paar aanvullingen en correcties.

1. In de praktijk gaat het Felixarchief redelijk "pragmatisch" om met de identificatieplicht. Als je ver weg woont (zoals ik) is het niet per sé noodzakelijk dat je je gezicht in de leeszaal laat zien om geverifieerd te worden. Ik werd onder andere gewezen op deze passage op de website:
Schrijf u vandaag nog in als bezoeker, laat u verifieren via het telefoonnummer 03 338 94 11 en raadpleeg onze archieven van thuis uit! 
2. Ik schreef ook dat er nog een tweede addertje was: mijn mailbox zou niet groot genoeg zijn om de DIP te ontvangen. Tot mijn schande bleek dat ik geen email kreeg, omdat ik geen mailadres had opgegeven! Oei, oei, oei...Ik heb me een half uurtje in een hoekje staan schamen...
Nadat ik mijn mailadres had ingevuld en een nieuwe poging had gedaan, bleek dat je een link naar het zip-bestand gemaild krijgt. Ik heb het bestand gedownload en heb nu dus een vijftien jaar oude website volledig op mijn laptop staan. Hierboven de mooie, toen heel moderne, startpagina en hieronder de archiefbeschrijving.
Dat maakt trouwens ook meteen duidelijk dat deze en deze discussie op BREED grotendeels gebaseerd zijn op ondeskundigheid (om niet van luiheid of laksheid te spreken...)

Terwijl ik toch bezig was, wilde ik dit archiefexemplaar van de site ook even vergelijken met het exemplaar in de Wayback Machine. Helaas bleek dat niet mogelijk, omdat Antwerpen de toegang voor robots heeft uitgeschakeld.

Hoe dan ook, met dank aan FB: I stand corrected.

Gerelateerd
Openbaarheid in Vlaanderen

Openbaarheid in Vlaanderen

Een paar weken geleden verwees Eric op het Archiefforum naar de gearchiveerde websites van de stad Antwerpen. Toen ik de archiefexemplaren wilde raadplegen bleek er een addertje onder het gras te zitten.
Op grond van artikel 17 het Vlaamse openbaarheidsdecreet moet de aanvrager van overheidsinformatie zijn aanvraag schriftelijk indienen en moet hij zijn identiteit bewijzen. Het addertje is nu dat overgebrachte archieven hier blijkbaar ook onder vallen. Dat betekent bijvoorbeeld dat je de archief-exemplaren van de (voorheen) openbare website van de stad Antwerpen pas van huis uit kunt raadplegen als je:
  1. een account bij het Felixarchief hebt aangemaakt en
  2. in Antwerpen aan de balie bent geweest en hebt bewezen dat jij bij die account hoort! 
Dat is nog al een verschil met Nederland, waar je je noch voor een WOB-verzoek, noch voor inzage van overgebrachte archieven op grond van de Archiefwet hoeft te identificeren.
(Dat archiefdiensten hier toch om vragen, is meer vanuit een controle-aspect: ze willen bij eventuele vermissing of beschadiging kunnen achterhalen wie een archiefstuk voor het laatst heeft geraadpleegd.)

Overigens: mijn gebruikersaccount is ondertussen gevalideerd, maar ik heb de websites nog altijd niet kunnen bekijken. Als je ze wil inzien, e-mailt het Felix-archief een ZIP-bestand (DIP in OAIS-termen) met alle bestanden. Het tweede addertje is nu dat de kleinste, gearchiveerde site circa 35 MB is en geen van mijn mailboxen dergelijke omvangrijke bestanden accepteren...

Aanvulling op woensdag 16 februari 2011 om 20:46 uur
In bovenstaand bericht bleken nog al wat slordigheden en fouten te staan. Lees daarom vooral ook Openbaarheid in Vlaanderen - aanvullingen en correcties

Gerelateerd
Optimaal Digitaal
Muziek in het Archief - voorheen een archiefding
Isn’t our American democracy amazing?
Het archiveren van weblogs
Lulu en het archiveren van websites

Plaatje: freedom of movemento, freedom of information van Cau Napoli

dinsdag 15 februari 2011

Europese trends op Google

Ik zag gisteren op EuroNews een heel kort stukje over Europese zoektrends. Om de vier dagen publiceert de televisiezender in samenwerking met Google Trends een overzichtje van de meest gebruikte zoektermen in Europa.
Trends provides a window into the cultural zeitgeist through the aggregation of millions of search queries. The study uses a number of search tools to measure percentage spikes in searches, not overall search volume. This allows less known search terms to figure in the results, if an event prompted a sudden surge in interest.

Trends on euronews covers the 27 EU countries + Albania, Bosnia, Croatia, Macedonia, Moldova, Montenegro, Russia, Serbia, Turkey, Ukraine.
Het wonderlijke is dat ik uit de top 5 van 11 februari 2011, die ze gisteren lieten zien maar een term herkende: Chelsea FC. Uit de volledige top 10 hierboven, herken ik er maar drie en weet ik alleen waarom nummer 7 er tussen staat.

Europa is groter en anders dan je denkt...

Gerelateerd
The Googlization of everything
Zoeken, vinden en statistieken

maandag 14 februari 2011

Een bron is een bron #infokermis

Goed dan, een beetje aan de late kant (misschien zelfs al te laat, Chris?), maar toch nog een bijdrage aan de infokermis, die Christian vorige maand opgebouwd en geexploiteerd heeft.
De centrale vraag was: Ik gebruik een internetbron, mag dat?
In de reacties en blogs die ik las (en ik heb ze niet allemaal gelezen hoor) wordt op een paar dingen de nadruk gelegd: wetenschappelijkheid en muteerbaarheid.
Allereerst benadrukken de meeste deelnemers de ‘wetenschappelijkheid’ die bronnen voor bijvoorbeeld een werkstuk of scriptie moeten hebben. Dat is begrijpelijk, want daar vroeg Christian ook nadrukkelijk naar. Grotendeels klopt het ook wat de meeste mensen hierover zeggen hoor: bij een weblog is niet of nauwelijks sprake van peer-review of een vastgelegde wetenschappelijke standaard.
Aan de andere kant: als ik kijk naar mijn scriptie over die rare rederijkers in Kaapstad, dan wordt de bulk van mijn bronnen gevormd door krantenverslagen over de bijeenkomsten die door Aurora georganiseerd werden. Als er destijds blogs bijgehouden waren (en deze waren overgeleverd), dan zou ik die zeker gebruikt hebben. Het hangt er dus heel erg vanaf wat voor onderzoek je doet en wat voor bronnen je nodig hebt.

Iets anders waar verschillende bezoekers op wezen is dat weblogs (en internetteksten in het algemeen) op ieder moment gewijzigd of zelfs verwijderd kunnen worden. Hierbij wordt er stilzwijgend van uit gegaan dat dit bij papieren, wetenschappelijke artikelen niet het geval is. Enkele voorbeelden om te laten zien dat dit relatief is. In de NRC van afgelopen week stond afgelopen zaterdag dit stukje:
We schreven het in november al: Journal of Personality and Social Psychology (JPSP), een van de psychologische toptijdschriften, heeft een artikel geaccepteerd waarin Daryl Bem aantoont dat mensen in de toekomst kunnen kijken – met name als zich daar erotische of gewelddadige plaatjes bevinden. We kregen meteen een ingezonden brief van Amsterdamse onderzoekers die een tegenartikel schreven: volgens hen moeten psychologen in het algemeen strengere statistiek toepassen en heeft Bem selectief in zijn data geshopt. Je moet “onderzoeksgegevens niet folteren tot ze bekennen”, schrijven deze psychologen.
Deze week heeft JPSP Bems artikel eindelijk online gezet (het stond eerst alleen op diens eigen site). Opvallend: JPSP heeft het artikel van de Nederlanders erbij geplaatst én een editorial. Zeer ongebruikelijk, voor dit tijdschrift. De strekking: de redactie begrijpt de resultaten ook niet en is het eigenlijk wel eens met de Amsterdammers. Waarmee Bems artikel in feite onschadelijk is gemaakt.
Dit betekent dus dat ik dat ene artikel niet zonder meer kan citeren. Ik zal hier altijd die andere twee artikelen bij moeten betrekken.
Ander voorbeeld zijn de zogenaamde ingetrokken artikelen. De afgelopen jaren zijn er verschillende gevallen geweest, waarbij een gerenommeerd wetenschappelijk tijdschrift (Nature, The Lancet, dat kaliber) een artikel enkele maanden of jaren na dato heeft ‘teruggetrokken.’ Zie bijvoorbeeld hier. Wat betekent ‘retracted’ in dit geval? Volgens het artikel dat The Lancet het artikel heeft verwijderd "from the published record." Maar ik neem niet aan dat in alle bibliotheken ter wereld het bewuste artikel uit de papieren uitgaven gescheurd is. Die artikelen blijven dus gewoon beschikbaar, zonder dat ik aan het ‘originele’ tijdschrift kan zien dat het artikel eigenlijk niet meer bestaat. (Of sla ik hier de plank ontzettend mis?)
Kortom, bij wetenschap hoort literatuuronderzoek en interpretatie en waardering van bronnen. Het maakt niet uit of dit analoge of digitale bronnen zijn.

En de archivaris, heeft die ook nog een mening over dit alles?
De meeste blogs gingen, zoals al gezegd begrijpelijkerwijs, over wetenschappelijk gebruik van internetbronnen. Maar vanuit een archivistisch-bestuurlijk oogpunt valt er ook nog een en ander te zeggen.
Met ingang van 1 januari 2010 moeten overheden hun ruimtelijke plannen (bestemmingsplan, streekplan etc) publiceren op www.ruimtelijkeplannen.nl. Dat zijn dan de ‘internetbronnen’ op basis waarvan ik kan bepalen of ik ergens een winkel mag beginnen of een varkensstal mag oprichten…
Vanaf 1 januari 2011 moeten alle overheden hun wet- en regelgeving publiceren op www.wetten.nl. Dus, de plaatselijke subsidieverordening staat online en daar kan ik vaststellen of ik recht heb op een financiële bijdrage door de gemeente.
Iets anders is dat steeds meer ambtenaren en bestuurders twitteren en bloggen en zij kunnen, naar mijn mening, aangesproken worden op mededelingen en toezeggingen die ze op die manier doen. En er zijn gevallen waarbij ambtenaren op basis van tweets op non-actief gesteld worden…
Steeds meer gemeenten willen via community’s, Facebook, Hyves en Twitter in contact komen met burgers om hun digitaal te betrekken bij de toekomst van de gemeente. Ook dit zijn allemaal digitale bronnen, die zeer waarschijnlijk als overheidsarchief beschouwd moeten worden.
Met andere woorden: in steeds meer gevallen kunnen burgers zich beroepen op digitale bronnen van de overheid. Daarbij is de vraag: "Ik gebruik een digitale bron, mag dat?" irrelevant. De vraag die daar, door de overheden, beantwoord moet worden is: “Hoe zorg ik dat ik mijn digitale bronnen goed archiveer?"

Gerelateerd
Wat is het verschil?
Voor iedere internetbron ook een analoge bron?
Archiveren 2.0 tijdens de KVAN-dagen
Infopocalypse, kent u dat?
Googelende rechters

Plaatje: Zweefmolen van Micon

zondag 13 februari 2011

Dit is geen bibliotheek...


"That means that most of the Valley's sold in the last few months.
Can I check one of these volumes out?"
"This is not a lending library, it's the Hall of Records."
"How about a ruler?."
"A ruler?"
"The print's fine, and I left my glasses at home. I'd like to be able to read across."

En met die lineaal scheurt J.J. Gittes een pagina uit het Kadaster van LA.

donderdag 10 februari 2011

Zaakgericht de toekomst in #doxis2011

Rond deze tijd sta ik dan echt in het Concertgebouw om iets te vertellen over zaakgericht werken.
De portee van mijn 'workshop' is niet dat zaakgericht werken flauwekul is, ook niet dat het 'oude wijn in nieuwe zakken is'. Waar het mij vooral om gaat is dat de overvloedige aandacht voor 'zaken' ten koste gaat van de noodzakelijke aandacht voor digitale archiefstukken.
Ik ben benieuwd hoe al die kantelende of al gekantelde gemeentelijke DIV-ers hier op reageren...

woensdag 9 februari 2011

Much ado about email

Een tijdje geleden schreef Eric Burger al over het rare We Quit Mail-fenomeen en begin deze week bleek deze hype (?) wijder verspreid dan ik dacht:
Nog maar kort geleden bracht e-mail een revolutie teweeg in communicatie, juist ook in het bedrijfsleven. Maar bij Atos Origin zijn de dagen van e-mail alweer geteld.
Binnen 3 jaar een ‘zero e­mail company’. Dat is het doel dat Atos Origin zich heeft gesteld.
Dat klinkt interessant, maar als ik de argumenten lees die Atos-topman Thierry Breton geeft om e-mail binnen drie jaar 'uitgeschakeld' te hebben, krijg ik een toch een raar gevoel...
“We produceren zo massaal gegevens dat het onze werkomgeving snel begint te vervuilen en ook inbreuk maakt op ons persoonlijke leven. Bij Atos Origin nemen we maatregelen om die trend te keren, net zoals organisaties na de Industriële Revolutie maatregelen namen om milieuvervuiling te beperken”, zei Breton.
Dus e-mail is te vergelijken met milieuvervuiling? Is het beperken van e-mail nu ook al maatschappelijk verantwoord ondernemen?
En dan zegt Breton: "Managers besteden tussen de 5 en de 20 uur per week aan het lezen en schrijven van e-mail."
En, maar, dus, want?
E-mail lezen en schrijven is geen werken? En met elkaar overleggen is dat wel? Dit is zo'n jaren nul opmerking, die me sterk doet denken aan wat ik een tijdje geleden las in een gemeentelijk e-mailprotocol: "Werknemers kunnen tegenwoordig een flink deel van hun werktijd kwijt raken aan het maken, lezen en beantwoorden van e-mail"
En wat is de oplossing volgens Atos Origin? De "Office Communicator en een aantal zelf opgezette sociale gemeenschappen (...) Die eerste initiatieven brachten het e-mailverkeer al meteen met 10 tot 20 procent terug."
Maar en dat is wat ik zo raar vind in dit geheel: worden er dan ook minder gegevens geproduceerd? Wordt de werkomgeving minder vervuild? Wordt er minder inbreuk gemaakt op het persoonlijke leven? Dat waren toch de redenen om e-mail uit te bannen? J'en doute, monsieur Breton.

Minder e-mail is misschien een nobel streven, maar dan met betere argumenten en alternatieven...

Overigens, ongeveer tegelijkertijd met het bericht van Atos Origin publiceerde DocumentWereld over een onderzoek van Avanade. En wat was een van de conclusies daaruit?
Avanade, aanbieder van zakelijke technologiediensten, heeft wereldwijd onderzoek gedaan naar de zakelijke impact van grote hoeveelheden data. Hieruit blijkt dat Nederlandse managers voornamelijk e-mail gebruiken voor het zoeken naar relevante informatie.
Uiteraard gaat het hier om de plaats waar ze informatie zoeken, niet waar ze informatie vinden of beter zouden kunnen vinden, maar toch...

Gerelateerd
E-mail is toch geen archief
E-mailreproductie
23 dingen die je niet mag e-mailen
Spiegels: ambtenaren vs burgers

Plaatje: Email email email van RambergMediaImages

Voluit limburgen...

Naast het drentelen en het vriezen een nieuw provinciaal werkwoord: Limburgen. “Limburgen (limburgde, heeft gelimburgd) staat voor even alle zorgen vergeten, je laten meeslepen door een gevoel van tevredenheid en ontspannenheid."
Of, zoals Toerisme Limburg zegt:
Voluit Limburgen. Een nieuw werkwoord dat in de eerste plaats ongedwongen genieten betekent. In de groenste én ... warmste provincie van Vlaanderen. Ontdek en kies het stukje wereld in Limburg dat jou het meest aanspreekt. Van het eindeloze groen, over het blauwe water en kleurrijke fruit tot onze trendy steden ... De Limburgers heten u welkom!

Wat een ontzettende flauwekul...

Gerelateerd
Kal toch plat

dinsdag 8 februari 2011

Safer Internet Day #SID11


Blijkbaar is de tweede dinsdag van februari al sinds 2004 Safer Internet Day.
It's more than a game, it's your life
Safer Internet Day is organised by Insafe each year in February to promote safer and more responsible use of online technology and mobile phones, especially amongst children and young people across the world.

The topic for 2011 is "our virtual lives" around the slogan " It's more than a game, it's your life".
About virtual lives

The topic 'virtual lives' encompasses online gaming – from simple games to MMOGs (Massively Multiplayer Online Game) – and social networking, i.e. the two online activities most popular with Europe’s youth. As such, it will draw attention to all of them, and its key messages will encapsulate opportunities and protection against risks.

Some facts and figures

  • Gamers spend on average 8 hours weekly playng online.
  • Young people sleep 2 to 3 hours less per night than 10 years ago.
  • In January 2010, 18 million accounts were registered on Second Life.
  • Facebook reports more than 500 million active users.
  • Users spend 700 billion minutes on Facebook each month.
  • 13 million players of World of Warcraft (WoW), the world's largest MMORPG.
  • MMORPGs generated $1.5 billion in subscription revenues worldwide in 2008, forecast to reach $2.5 billion by 2012.
  • Up to 250,000 players are simultaneously online on WoW.
  • Transactions and sales of virtual goods in virtual worlds were estimated at $18 billion in 2009.

Messages will address the risks young people run when they deliberately go virtual, for example through playing a MMOG as an avatar, as well as risks elicited when they project their real self onto virtual platforms, such as uploading a video on YouTube.

The focus will be on how the real self lives through the virtual experience. In an MMOG one is truly immersed in a fantasy world. Hiding behind an avatar, players can totally escape into the game. In a social network the line between virtual and real is not so clear. Using a pseudonym will not shield you from exposure to real life behaviors such as bullying, stealing, rejection, etc., and your actions in your virtual life can impact on your real life, meaning that your real self could be misrepresented everywhere and persistently.
En toevalligerwijs hoorde ik gisteravond over een interessant project. De kinderopvangorganisatie waar ik klant ben wil in samenwerking met onder andere het Bibliotheekhuis Limburg een soort 23-dingen-voor-de-kinderopvang gaan ontwikkelen. Doel is volgens mij niet alleen om de pedagogisch medewerkers meer 'mediawijs' te maken, maar ook om te bekijken op welke manier op kinderdagverblijven en in de buitenschoolse opvang met "nieuwe media" omgegaan kan worden.

maandag 7 februari 2011

Een kleine geschiedenis van data-opslag


Format: A Brief History of Data Storage from Alan Warburton on Vimeo.
An abridged history of removable data storage. I've left out a few formats, which I'm sure the geeks out there will pick up on! Made with After Effects, Maya and Photoshop.
Thanks to Shawn Hazen at bookworship.com for letting me use a couple of his book jackets, and to Steven Shook at flickr.com/photos/shookphotos for letting me use a vintage postcard of his.
Soundtrack: Fringe Element (Short Like Me Edit) by Beni.


Weet je nog, dat je vroeger rondliep met zo'n hard-plastic doosje, met 10 diskettes er in? Dan had je wel 25 MB bij je.
En toen ik in 1997 aan de UvA ging studeren, was de opslagcapaciteit daar nog zodanig dat iedere student een 3,5"-diskette kreeg uitgereikt. Daar stond een installatie van Eudora op en je moest je hele e-mailarchief op die ene diskette bewaren. Stel je dat nu eens voor!

Via L'Archivista

Gerelateerd
Mainframes bestaan nog
Digital information lasts forever... (ED3-blog)
De opkomst van de aarde (ED3-blog)

zondag 6 februari 2011

Personal Data Ecosystem

Via Edwin en daarna Read Write Web kwam ik terecht op http://personaldataecosystem.org/:
In today’s world, using digital devices, we generate data. Much of it is collected and stored. To make the personal data ecosystem a reality we need to figure out how to collect the information from devices and store it in our own personal data stores. So far figuring this out has just been an idea – we are going to gather a community to solve this technical challenge that is key to people being able to aggregate their own information.
We also have the challenge that when we use a third party identity provider like Facebook, or any OpenID provider, to login to a site, our credentials are then linked to that account AND those third party services are also providing data. The challenge is: what happens to accounts based on third party services that go out of business or terminate a user’s account?

The vision for the Personal Data Ecosystem is that end users have the freedom to move their data between service providers – personal data store hosts. Just like people today have the freedom to move their money between banks.
Kan interessant zijn, al is het mij nog te technisch geloof ik.

Gerelateerd
Geef je privacy op, red de wereld
Infopocalyps

zaterdag 5 februari 2011

Een 3D-puzzel van 27000 stukjes

Great relief panel with lions, reconstructed from approx. 900 fragments, 2010 © National Museums in Berlin, photo: Olaf M. Teßmer
Gisteren een fascinerend stukje in de NRC over Die gerettete Götter aus dem Palast vom Tell Halaf
Een ontmoedigende opgave: 27.000 stukken basalt van drieduizend jaar oud moesten worden samengevoegd tot de neolithische beeldenschat die dit onoverzichtelijke puinpakket tot het najaar van 1943 was.
Na meer dan zeven jaar puzzelen met Duitse Gründlichkeit is het Pergamonmuseum in Berlijn in zijn opdracht geslaagd. De befaamde Tell Halaf-collectie van de Duitse oriëntalist en archeoloog Max von Oppenheim is na de vrijwel complete vernietiging ervan in de Tweede Wereldoorlog andermaal tot leven gewekt. De kolossale basalten beelden van goden en mythische beesten uit opgravingen in het noordoosten van Syrië, zijn letterlijk aan elkaar geplakt – met tweecomponten epoxyhars.
(...)
Toen de puzzelwerkzaamheden ruim zeven jaar geleden begonnen, was er nergens in de wereld een vergelijkbaar archeologisch restauratieproject; er waren geen tekeningen en geen betrouwbare gegevens over hoe de basalten sculpturen er precies hadden uitgezien. „We hadden wat foto’s. Daarvan hebben we dankbaar gebruik gemaakt, maar echt betrouwbaar waren die niet.”
Adviezen om scans te maken en de computer het ordenende werk te laten doen, stuitten op grote technische problemen. Nadja Cholidis: „Uiteindelijk moesten we teruggrijpen op een bewezen low tech methode: goed kijken, passen en meten en altijd maar doorgaan. Dat hebben we zeven jaar lang gedaan.”
In het krantenartikel wordt uiteraard ook verwezen naar de versnipperde StaSi-archieven die met oneindig geduld en technisch vernuft hersteld worden.
Persoonlijk moest ik denken aan een inspectiebezoek dat ik een jaar of vijf geleden deed bij de archeologische dienst van de gemeente Den Bosch. Daar lagen op twee enorme tafels een stuk of duizend grijze potscherven, die blijkbaar afkomstig waren uit de afvalput van een pottenbakker. Ik heb ook nog heel even gepuzzeld, maar het al snel opgegeven. Helaas kan ik de foto's die ik ervan gemaakt heb hier nu niet bij zetten. De server in het provinciehuis is onbenaderbaar. Misschien dat ik ze hier maandag nog even toevoeg.

Gerelateerd
Berlusconi, China en authenticiteit

vrijdag 4 februari 2011

Zonder Erfgoed Geen Toekomst #zegt


Afgelopen woensdag presenteerde Erfgoed Brabant het erfgoedmanifest Zonder Erfgoed Geen Toekomst (pdf). Ik ben niet zo van het erfgoed en ik heb het ook nu weer geprobeerd: als je in de tekst van het manifest "Brabant" vervangt door "Limburg" of "Utrecht" klopt het ook allemaal. Maar de presentatie door Patrick is wel aardig en de Facebook-pagina ziet er redelijk uit (voor zover ik dat kan beoordelen, ik "heb" geen Facebook...)
En heel misschien wordt die Toolbox die ze voorstellen ook nog wel wat.
Nu alleen nog een pdf-bestand waar je teksten uit kunt kopiëren...

donderdag 3 februari 2011

Een paar losse eindjes

Even een paar losse eindjes aan elkaar knopen.

Vandaag over een week sta ik in het Concertgebouw en ik ga in ieder geval het verhaal van de Sirenen gebruiken. Dat betekent dus dat Jeanine mee mag, als ze zou willen.

In oktober 2010 verwees ik naar het initiatief van Yan Martel om iedere twee weken een boek naar de Canadese minister-president te sturen. Deze week heeft hij het honderdste en laatste boek gestuurd: Scorched van Majdi Mouawad.
What I’ve been trying to do in this long epistolary dead-end with you, beyond the plying of irony, is to make the following point: that the books available in bookstores and libraries throughout Canada, that the exhibits to be seen in this nation’s galleries and museums, that the movies coming out of this country, that the plays and dance pieces seen on its stages, that the music heard in its concert venues, be they bars or orchestra halls, that the clothes that come from our designers, the cuisine from our best restaurants, and so on and so forth with every creative act of Canadians, that all these cultural manifestations are not mere entertainment, something to pass the time and relax the mind after the “serious” business of the day is over with, the earning of money—no, no, no. In fact, these manifestations are the various elements that add up to the sum total of Canadian civilization. Take these away and nothing worthwhile remains of Canadian civilization. Corporations come and go, leaving hardly any trace, while art endures.

Yet it is corporations and their voracious demands that regulate our lives nowadays, far more than theatres, bookstores and museums. Why is that? Why is it that people work so crazily hard these days, at the expense of family, health, and happiness? Have we not perhaps forgotten that work is a means to an end, that we work so that we might live, and not the other way round? We’ve become slaves to our work and have forgotten that it’s in moments of leisure and stillness, when we’re free from working with a hoe or at a keyboard, that we can contemplate life and become fully ourselves. We work, work, work, but what mark do we leave, what point do we make? People who are too beholden to work become like erasers: as they move forward, they leave in their wake no trace of themselves. And so that has been the point of my fruitless book-gifting to you: to raise my voice against Canada becoming a nation of erasers.
Mijn discussie met Ad is ook een beetje in de lucht blijven hangen, maar we hebben eind deze maand een afspraak om het een en ander eens 'face to face' uit te praten. Wordt dus nog wel vervolgd.

Een van de mogelijke oplossingen die in reactie op Verzonden betekent niet altijd verzonden werd geopperd, was om brieven dan maar aangetekend te verzenden. Arnoud Engelfriet beschrijft vandaag dat dit ook niet altijd helemaal goed gaat:
Voor de gewone brief is het Hof snel klaar. Hoofdregel uit de wet is dat je moet bewijzen dat de post aangekomen is (art. 3:37 lid 3 BW). En bij gewone post is dat vrijwel onmogelijk (tenzij de ontvanger op een of andere manier een bevestiging aan je geeft). Bij aangetekende post lijkt dit iets makkelijker: de postbode heeft immers genoteerd wanneer hij aan de deur was. Maar dat is niet genoeg:

"[Er] blijkt uit de stickers op de envelop niet meer dan dat de postbode tot tweemaal toe “geen gehoor” kreeg toen hij de brief ten huize van [ontvanger] wilde aanbieden en dat de brief vervolgens niet door [ontvanger] van het postkantoor is afgehaald en aan [afzender] is geretourneerd. Anders dan [afzender] heeft gesteld, volgt uit die feiten nog niet (het vermoeden) dat de brief (tijdig) aan [ontvanger] is aangeboden op de wijze die daartoe ter plaatse van de bestemming is voorgeschreven (vergelijk HR, 8 september 1995, NJ 1996, 567 en HR 4 juni 2004, NJ 2004, 411). Daartoe is vereist dat aannemelijk is dat de postbode, nadat hij “geen gehoor” kreeg, een schriftelijk bericht van aankomst heeft achtergelaten."
En bij dat laatste gaat het dus fout: de afzender kon niet bewijzen dat dat ook werkelijk gebeurd. Hoewel het normaal is dat de postbode dat doet, is dat onvoldoende om te mogen concluderen dat het in deze zaak ook écht is gebeurd.

En tenslotte nog iets over de diefstal van archiefstukken in het Stadsarchief Amsterdam. Het stadsarchief schrijft daar vandaag over dat vermiste archiefstukken niet altijd gestolen archiefstukken zijn. Het kan namelijk ook gaan om logistieke (een dossier is op een verkeerde plaats opgeborgen) of administratieve (een dossier is verkeerd geregistreerd) vermissing gaan.
Per jaar worden gemiddeld 25.000 inventarisnummers ingezien op de studiezaal en worden circa 10.000 inventarisnummers naar het scanbedrijf vervoerd. Wordt bij het retourplaatsen van deze stukken 0,1 % niet op de juiste plaats teruggezet, dan zijn er 35 documenten vermist. Een vergelijkbare foutmarge bij het intypen van gegevens in de beheerssystemen kan dit aantal gemakkelijk verdubbelen of verveelvoudigen. Dus vermissing is niet altijd diefstal.
Interessant is ook dat ze blijkbaar een openbare 'vermissingenlijst' gaan maken, die binnenkort online komt.

Afbeelding: Loose ends van Jkob

woensdag 2 februari 2011

Doc-Direkt en de magische achterstanden

Ik geef meteen toe, ik ben niet erg thuis in de praktijk van de DIV-afdelingen bij de ministeries, maar wat ik deze week las in de Od van januari 2011 verbaast me toch. Gert-Jan de Graaf interviewt Kaat Appelman (directeur) en Rob Kramer (projectleider primair proces) naar aanleiding van het begin van Doc-Direkt op 1 januari 2011. De Graaf leidt zijn interview als volgt in:
De afgelopen jaren heeft het Project Wegwerken Achterstanden Archieven (PWAA) hard gewerkt aan de bewerking van oude archieven van het rijk. Het PWAA is inmiddels ter ziele. Maar het Rijk blijft vrolijk archief produceren. Op dit moment komt er zo'n 35 strekkende kilometer per jaar bij. Dat betekent dat, als er niets gebeurt, er in 2020 weer 350 kilometer extra achterstand bij is. En dat terwijl de achterstand op dit moment al ruim 300 kilometer bedraagt! Het lijkt wel dweilen met de kraan open, maar Appelman en Kramer hebben er zin in en zijn vastbesloten om de kraan dicht te krijgen.
Ik snap dat je om die bestaande kilometers 'achterstand' weg te werken, een aparte organisatie in het leven roept. Dan heb je een beter overzicht, kun je wat met werkzaamheden schuiven etc. Maar wat ik niet snap zijn die 35 kilometer achterstand die er per jaar bij komen. Hebben ze bij de ministeries geen DIV-afdelingen die dossiers beschrijven, beheren, ordenen, afstellen op bewaartermijn enzovoorts?
Ik bedoel: bij de gemeenten en provincies komen er ook per jaar ettelijke kilometers papier bij, maar ik durf te zeggen dat het overgrote deel daarvan geordend en toegankelijk is en dat er, op het moment dat (en vaak al voordat) de dossiers de paternosterkast verlaten een bewaartermijn wordt toegekend. Die dossiers zijn 'klaar' en wachten op overbrenging of vernietiging. Daar is weinig achterstand aan...

Hoe werkt dat dan bij de ministeries? Enlighten me please...

Gerelateerd
Een nieuwe selectieaanpak

Plaatje: Manuscript backlog 2010 van Minnesota Historical Society

dinsdag 1 februari 2011

Weet meer over buurten en gemeentes

Via Ambtenaar 2.0 kwam ik vanmorgen terecht op Weet meer Buurten en gemeentes:
Weetmeer Buurten & Gemeentes biedt organisaties snel en eenvoudig toegang tot een grote diversiteit aan maatschappelijk relevante gegevens over alle Nederlandse gemeenten en buurten, voor analyse, onderzoek en het verrijken van eigen gegevens.

Hiermee geeft Weetmeer.nl de mogelijkheid aan adviseurs, beleidsmakers, onderzoekers en marketeers om heel eenvoudig zelf grafieken, overzichten en analyses te maken op basis van meer dan 300 eigenschappen van gemeentes en hun buurten.
De huidige site op data.weetmeer.nl is nog in beta tot 15 maart 2011 en in ieder geval tot die tijd voor iedereen beschikbaar. Het is me niet helemaal duidelijk wat daarna gaat gebeuren.
Het ziet er mooi uit, al moet is de navigatie nog wat zoeken. Binnenkort maar wat uitgebreider naar kijken...