Een 3D-puzzel van 27000 stukjes

Great relief panel with lions, reconstructed from approx. 900 fragments, 2010 © National Museums in Berlin, photo: Olaf M. Teßmer

Gisteren een fascinerend stukje in de NRC over Die gerettete Götter aus dem Palast vom Tell Halaf

Een ontmoedigende opgave: 27.000 stukken basalt van drieduizend jaar oud moesten worden samengevoegd tot de neolithische beeldenschat die dit onoverzichtelijke puinpakket tot het najaar van 1943 was.
Na meer dan zeven jaar puzzelen met Duitse Gründlichkeit is het Pergamonmuseum in Berlijn in zijn opdracht geslaagd. De befaamde Tell Halaf-collectie van de Duitse oriëntalist en archeoloog Max von Oppenheim is na de vrijwel complete vernietiging ervan in de Tweede Wereldoorlog andermaal tot leven gewekt. De kolossale basalten beelden van goden en mythische beesten uit opgravingen in het noordoosten van Syrië, zijn letterlijk aan elkaar geplakt – met tweecomponten epoxyhars.
(...)
Toen de puzzelwerkzaamheden ruim zeven jaar geleden begonnen, was er nergens in de wereld een vergelijkbaar archeologisch restauratieproject; er waren geen tekeningen en geen betrouwbare gegevens over hoe de basalten sculpturen er precies hadden uitgezien. „We hadden wat foto’s. Daarvan hebben we dankbaar gebruik gemaakt, maar echt betrouwbaar waren die niet.”
Adviezen om scans te maken en de computer het ordenende werk te laten doen, stuitten op grote technische problemen. Nadja Cholidis: „Uiteindelijk moesten we teruggrijpen op een bewezen low tech methode: goed kijken, passen en meten en altijd maar doorgaan. Dat hebben we zeven jaar lang gedaan.”

In het krantenartikel wordt uiteraard ook verwezen naar de versnipperde StaSi-archieven die met oneindig geduld en technisch vernuft hersteld worden.
Persoonlijk moest ik denken aan een inspectiebezoek dat ik een jaar of vijf geleden deed bij de archeologische dienst van de gemeente Den Bosch. Daar lagen op twee enorme tafels een stuk of duizend grijze potscherven, die blijkbaar afkomstig waren uit de afvalput van een pottenbakker. Ik heb ook nog heel even gepuzzeld, maar het al snel opgegeven. Helaas kan ik de foto's die ik ervan gemaakt heb hier nu niet bij zetten. De server in het provinciehuis is onbenaderbaar. Misschien dat ik ze hier maandag nog even toevoeg.

Gerelateerd
Berlusconi, China en authenticiteit