woensdag 28 oktober 2009

Waarom ik LibraryThing niet gebruik

Ik heb last van een legacy-system.

Sinds februari 1998 hou ik een soort leesdagboek bij. De eerste paar jaar in een 'dummy', maar in de loop van 2000 wilde ik het in een database doen. Ik ben op zoek gegaan naar een bestaand programma dat ik kon gebruiken, maar deze hadden allemaal één manco: je kon bij een boek maar één keer aangeven wanneer je het gelezen had. Ik heb de (misschien vreemde) gewoonte om boeken regelmatig te herlezen. (Zo lees ik eens in de zoveel jaar 'synchroon' en De Avonden en series als De Tandeloze Tijd  en Het beleg van Laken lees ik ook regelmatig.)
In diezelfde tijd volgde ik aan de UvA een college over relationele databases en de eindopdracht daarvoor was het maken van een database in Access 2000. Mijn database was niet bedoeld voor mijn eigen bibliotheek, maar voor de bibliotheek van Ida Gerhardt, die rond die tijd naar het archief in Zutphen was overgebracht. Het bijzondere daaraan was dat zij niet alleen de gewoonte had knipsels en brieven in boeken te bewaren (archiefsysteem!), maar dat zij eerste versies van dichtregels vaak in de marges van boeken noteerde.
Ik heb toen een database gebouwd waar niet alleen boeken in beschreven konden worden, maar waarin ook aangegeven kon worden wat er op welke pagina aan toegevoegd was.
Het was daarna een kleine moeite om deze database aan te passen aan mijn particuliere wensen, dus vanaf eind 2000 kon ik mijn leesdagboek digitaal bijhouden. Ik heb toen naast de boeken die ik al gelezen had, dat waren er niet zo veel, ook ongeveer een kwart van mijn boekenbezit ingevoerd. We woonden toen in een klein appartementje op het Montfortanenplein dit waren de boeken die daar een plek hadden gekregen. De rest stond in bananen- en verhuisdozen bij mijn moeder op zolder.
In 2004 verhuisden we naar het huis waar we nu nog wonen, en daar was op zolder plek voor alle boeken. De gegevens van de resterende 750 boeken heb ik in de loop van dat jaar ook over getypt.
In de loop van 2006, nadat ik een nieuwe pc aangeschaft had, ben ik weer op zoek gegaan naar een alternatief: een zelf in elkaar geknutselde Access-database is niet zo heel duurzaam. Ik heb toen ook even naar LibraryThing gekeken, maar moest al snel vaststellen dat ik zo goed als alle data handmatig zou moeten gaan overtypen. Dat vond ik toch iets te veel werk.
Uiteindelijk ben ik terecht gekomen bij Creator van ZoHo. Daar kon ik mijn Access-database in importeren en met een paar kleine aanpassingen had ik weer een bruikbare database.

Natuurlijk heeft ZoHo in vergelijking met LibraryThing tekortkomingen. Er is geen sprake van een community, je kunt niet zo mooi embedden, ik moet echt alle gegevens zelf invoeren en ook nog eens zelf over het datamodel nadenken. Maar voor mijn doel, het bijhouden van mijn boekenbezit en het vastleggen van mijn leesgeschiedenis voldoet het.
Ik moet alleen eens gaan bedenken hoe ik voorkom dat ik alle data kwijt ben, als ZoHo over de kop gaat.

woensdag 21 oktober 2009

Het Schervengericht - A.F.Th

Volgens mij was ik een jaar of twaalf toen ik The Fearless Vampire Killers voor het eerst zag.

Van de film kan ik me bijna niets meer herinneren, maar wat me wel altijd bij is gebleven is wat mijn moeder over de hoofdrolspelers vertelde.
Ze waren in het echt met elkaar getrouwd, maar zij was een paar jaar na de opname van de film vermoord door Charlie Manson, terwijl ze hoogzwanger was. Dat heeft toen veel indruk op me gemaakt: dat je getrouwd kon zijn met een vrouw die later vermoord werd.
Enkele jaren later schalde uit de luisprekers op mijn slaapkamer:

"This is a song Charles Manson stole from the Beatles, we're stealing it back..."

Wat een kereltjes waren dat toen...
Ik geloof trouwens niet dat ik destijds een link legde tussen dit liedje de de dood van die vrouw uit de Vampire Killers...
Later heb ik wel te hooi en te gras het een en ander over Manson en zijn Family gelezen.
In 2007 verscheen Het Schervengericht van een van mijn favoriete Nederlandse auteurs.

Bij het verschijnen heb ik het bijna ademloos uitgelezen. Zeker na het ietwat tegenvallende Movo-tapes, was dit weer een meesterwerk.

In de roman zitten Polanski en Manson (beiden onder schuilnaam en in vermomming en hoewel hun namen in het boek niet genoemd worden, gebruik ik ze voor het gemak toch maar even) 6 weken samen gevangen. Polanski wordt 'psychiatrisch' onderzocht vanwege de verkrachting van een 13-jarige. Manson is tijdelijk in deze gevangenis geplaatst omdat een Krishna-aanhanger een lucifer bij hem had gehouden, nadat-ie hem met thinner had overgoten.
De manier waarop de twee mannen 'ontdekken' wie de ander is en daarna elkaar verbaal proberen te kleineren is bloedstollend.

Omdat Polanski vorige maand alsnog werd gearresteerd voor de verkrachtingszaak en een van de Tate-moordenaars in diezelfde week stierf, heb ik het boek herlezen.

Van de eerste lezing kon ik me vooral de "eenzaamste twintig minuten uit de geschiedenis van de mensheid" herinneren. Zo noemt Polanski de doodstrijd van zijn ongeboren zoon in de buik van zijn vermoorde moeder.
Bij herlezing vond ik die passage een nog al pathetisch, wat me nu veel meer trof waren de kleine details over bijvoorbeeld de begrafenis van de baby. Gruwelijk.

Overigens vond ik net als de eerste keer, de laatste honderd pagina's wat lang duren. Zeker omdat ik nu zat te wachten op die ene uitsmijter, die A.F.Th. tot het eind bewaard heeft.

Het heeft geen zin, maar ik roep het hier toch:
Van der Heijden voor de P.C. Hooftprijs!

maandag 19 oktober 2009

#10 Taggen

Ik loop een paar dingen achter en daarom sla ik nummer negen even over. Ik heb daar wel een stuk voor in mijn hoofd, maar dat wordt een soort synthese (voor nog een ander weblog) van allerlei andere stukken die ik elders al geschreven heb.

Tagging, ik hou er niet van.
Ik ben te lui om zelf goede trefwoorden te verzinnen.
Ik ben te lui om te verzinnen welke goede trefwoorden andere mensen verzonnen zouden kunnen hebben.
Maar ja, zolang Google niet 'van zelf' weet wat ik zoek, ben ik ook te lui om een beter alternatief te verzinnen.

Ik heb me trouwens wel eens een beetje in tags verdiept, vooral naar aanleiding van When tags work and when they don't: Amazon and LibraryThing
Kern van dit verhaal is dat tagging alleen werkt als er sprake is van een zekere massa. Pas wanneer veel mensen bij een item (in dit geval dus een boek) dezelfde tag hebben toegevoegd, verdwijnen de atypische tags naar de achtergrond.
Maar, volgens mij zijn de meeste archieven van plan om tags te gebruiken zoals Flickr dat ook doet. In Flickr zijn alle trefwoorden gelijk, aangezien je niet ziet of één persoon of duizend personen een specifiek trefwoord hebben toegekend.

Of zie ik iets over het hoofd?

Wat ik trouwens wel weer apart vind, is dat Urban Dictionary tag omschrijft als "A writer's unique signature with ink or a spraypaint can."
Daar ken ik de term eigenlijk ook van, uit de grafiti-wereld.

Bovenstaande tag is gefotografeerd door Kami68k in Innsbruck

zaterdag 17 oktober 2009

Geschiedschrijven in Uruzgan



In de NRC stond gisteren een artikel over Serge Blom, die als 'dagboekschrijver' naar Uruzgan vertrekt.
Nu ben ik nooit in dienst geweest (afgekeurd wegens 'anatomisch zwakke enkels') en dus ook niet in een oorlogssituatie, maar wat me verbaasd is de reden waarom Blom naar Afghanistan gaat. Hij is als historicus in dienst bij het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) en hij gaat:
alle relevante vergaderingen bijwonen, inlichtingenrapporten lezen, en patrouilleverslagen ordenen. Dat doet hij voor het nageslacht, zodat een toekomstige generatie historici – of een NIOD-onderzoeker – met een druk op de knop in zijn digitale dagboek kunnen zoeken.
Het dagboek dient eveneens als het „externe korte- en lange termijn geheugen van de commandant van de missie”, zegt Blom. „Zo kan de commandant terugzien hoe er in zijn staf tot een besluit is gekomen.”

Dit houdt mede verband met de frequentie waarop de staf wisselt. Ieder half jaar wordt die vernieuwd. Officieren dragen hun taken over aan een nieuwe ploeg, maar zodra ze in het vliegtuig naar Nederland stappen, vliegt ook een deel van het geheugen van de missie het gebied uit.


Dan vraag je je toch verschillende dingen af:
  1. Waarom stuurt Defensie een historicus en geen archivaris? Want wat Blom gaat doen, omschrijft hij als "Ik verzamel de brondocumenten en berg ze op voor een later gebruik. Dat betekent niet dat ik de bronnen nu al analyseer."

  2. Zijn er geen vaste afspraken over informatiebeheer of archiefvorming tijdens missies? (Dat lijkt me overigens een interessante onderzoeksopdracht voor de Erfgoedinspectie.)


Aanvulling 19 oktober 2009:
Het volledige artikel uit de NRC is nu hier te vinden.

zondag 11 oktober 2009

Protestbrief bij Tweede Kamer

De KVAN en BRAIN zijn van plan samen met DEN, LCM, Nederlandse Museumverenigiging en Virtueel Platform een brief te sturen naar de Commissie OCW van de Tweede Kamer om te protesteren tegen de voorgenomen bezuinigingen op het budget voor innovatie en de digitale kennisinfrastructuur in de erfgoedsector.
Eerder schreef ik dat ik het op hoofdlijnen eens was met de inhoud, maar dat ik het 'briefhoofd' nog al apart vond.
Om maar met het laatste te beginnen: dit is de bovenkant van de concept-brief:
Waarom staan daar drie afbeeldingen van protesterende Fransen. Waren er geen goede Nederlandse plaatjes te vinden? Waren het Palingoproer, de Watergeuzen en de Dolle Mina's niet goed genoeg?
En hoe moeten onze volksvertegenwoordigers de bloeddorst die blijkt uit de twee linkse schilderijen interpreteren? Leidt de voorzitter van BRAIN (met ontblote borst) het Cultureel Erfgoedvolk naar een gewijzigde begroting? Gaan de zes clubs, als ze niet gehoord worden, de Tweede Kamer innemen en iedereen die het gebouw wil ontzetten met een bajonet neersteken?
Wat is de dieperliggende gedachte achter deze plaatjes, dames en heren?

In mijn tweet schreef ik ook dat ik het op hoofdlijnen wel eens was met de inhoud. Helaas moet ik dat ook een beetje nuanceren. Nu ik de brief goed gelezen heb, ben ik het - en dat  komt niet vaak voor - eens met Eric Hennekam. Het lijkt me ook dat erfgoedinstellingen op 'innovatieve' manieren geld moeten regelen voor de dingen die ze willen doen. Bijvoorbeeld door meer samenwerking met bedrijfsleven en wetenschap te zoeken. (En voor dit soort samenwerking zijn ook weer interessante subsidies te vinden, bijvoorbeeld de "Matchingsregeling" die instellingen meer recht op subsidie geeft, als ze zelf meer eigen inkomsten verwerven.)

Verder zou ik het ook eleganter gevonden hebben, als de zes partijen aangegeven hadden hoeveel geld ze dan minstens noodzakelijk achten. En als ze het heel serieus menen, zouden ze zelfs nog voorstellen kunnen doen waar het geld vandaan zou moeten komen. Want ook daar heeft Eric gelijk in: de kraan gaat even dicht, als je meer wil, krijgt iemand anders minder.

Bij de gevolgen van de bezuinigingen wordt verwezen naar "investeringen in succesvolle onderdelen van de digitale nationale infrastructuur" zoals Geheugen van Nederland, BeeldbankWO2 en WatWasWaar. Maar ik hoop toch dat deze voorbeelden niet volledig afhankelijk zijn van 'innovatie-subsidie'. Ondertussen zal hiervoor toch ook al structureel geld beschikbaar zijn?

Overigens blijkt uit de brief ook dat de Erfgoedclubs aan de late kant zijn met hun protest. In de brief wordt het volgende uit de Miljoenennota geciteerd:

"In de Rijksbegroting 2010 van het ministerie van OCW, artikel 14 Cultuur, wordt aangekondigd dat het budget "voor digitale cultuur voor innovatie en versterking van de kennisinfrastructuur" wordt gereduceerd met 3 miljoen euro in 2010 en 5 miljoen euro vanaf 2011. "

Maar, als ik de alinea waar deze passage naar verwijst goed lees, is deze reductie al opgenomen in het aanvullend beleidsakkoord van maart 2009, ruim zes maanden geleden dus.

Tenzij tussen nu en 26 oktober de concept-brief nog aanzienlijk gewijzigd wordt, zal ik de petitie ook niet ondertekenen.