7 jaar voor diefstal van archiefstukken

Afgelopen donderdag is Barry Landau dan toch eindelijk veroordeeld, nadat hij in februari van dit jaar al schuldig had gepleit. Hij is veroordeeld tot zeven jaar gevangenisstraf:

Landau is expected to turn himself in to prison authorities in August, and when he gets out of prison, he will spend three years on probation. As a special condition of his release, however, he won't be able to go to an archive or museum without the approval of his probation officer. 

Interessant is ook dat de modus operandi weer wat duidelijker geworden is. Behalve dat Landau en zijn kompaan Savedoff (die nog terecht moet staan) de studiezaalmedewerkers afleidden met gebak, bleek Landau een aangepaste garderobe te hebben:

Prosecutors today displayed a tan trench coat and navy blazer in court, both of them specially altered by Landau's tailor to contain deep pockets.
The pair, who referred to each other as 'weasel 1' and 'weasel 2', attempted to cover up the thefts by removing card catalogue listings for the items and using sandpaper and other methods to remove museum markings - a process they called 'performing surgery'.

Lees vooral ook de blog van Otto van der Meij over de "life and times" van Landau.

Stealing from Archives
Deze meneer is betrapt en veroordeeld, maar de vraag blijft natuurlijk: hoe vaak komt dit voor?
Toevallig las ik afgelopen week het EBNA-rapport Stealing from Archives (pdf) uit 2007, waarin de resultaten van een enquête onder Europese archiefinstellingen worden beschreven. Helaas is het rapport een beetje nietserig, doordat de resultaten volledig geanonimiseerd zijn (er is zelfs geen onderscheid naar land gemaakt) en de antwoorden regelmatig ambigu zijn. En het rapport leidt natuurlijk aan het syndroom van Rumsfeld: er zijn waarschijnlijk heel wat "unknown unknowns"
Een paar resultaten zijn wel opvallend.

Deze tabel gaat enigszins in tegen mijn gevoel dat het in de meeste gevallen insiders (medewerkers, vrijwilligers) zijn die stukken stelen. Het zou kunnen dat mijn gevoel niet klopt, maar het zou ook kunnen dat diensten het toch moeilijk vinden om toe te geven dat het een eigen medewerker was.
Dat archiefdiensten zelf ook denken dat het wel meevalt met de onbetrouwbaarheid van de eigen medewerkers blijkt ook uit het aantal diensten dat maatregelen genomen heeft:

This table shows 24 institutions, i.e. 25 per cent, stating that they have not taken any security precautions at all in relation to their own staff. Probably too, a large proportion of the 20 institutions (21 per cent) not answering this question had not taken any theft prevention measures either. The other 52 institutions (54 per cent) report various types of security arrangement targeting their own staff. Half of them state that they restrict staff access to all or parts of the archival material and/or can trace staff movements with the aid of electronic card systems. Other security measures are represented by the following quotations:
"Staff bag searching on a random basis; Staff required to use the electronic order system so all staff use books is recorded; CCTV; All staff and long term contractors are security cleared via the (…) police national computer."
"Members of the staff are not allowed to stay in the archives after working hours. Bags are not allowed to be taken to the store’s zone."

Een ander interessante constatering van het onderzoek gaat over de redenen van de diefstal. In de meeste bekende gevallen gaat het om geldelijk gewin. Maar in enkele gevallen waren er politieke redenen:

Archive thefts prompted by political motives are very often concerned with blacking out personal contacts with political movements or defunct socialist dictatorships. One specific item in the questionnaire concerned the occurrence of thefts of politically sensitive material. Six institutions (6 per cent) reported having experienced this. In four instances the purpose of the theft, presumably, was for the particular information in the stolen documents to remain unknown, while in one instance the opposite was intended: the document was stolen with a view to passing on sensitive information to the media.

Tenslotte had in 2007 maar de helft van de archiefdiensten die de enquête invulden maatregelen genomen om diefstal (tijdig en structureel) te constateren.

Al met al lijkt diefstal in of bij archiefdiensten dus nog altijd weinig prioriteit te hebben bij de archiefdiensten zelf. Dat blijkt helaas ook uit de resultaten van de ICA-werkgroep. Die heeft na 2009 volgens mij niets meer gedaan.

Gerelateerd
Landau pleit schuldig en diefstal in Nederland
De archiefdief documenteert natuurlijk alles
En als je gepakt wordt, gooi je het in de wc
Diefstal in het Stadsarchief
Archiefpolitie
Archiefpolitie - revisited

Landau pleit schuldig en diefstal in Nederland

Startpagina van de website van Landau,
8 februari 2012

Eergisteren stond Barry Landau voor de rechtbank en hij verklaarde dat hij schuldig was aan samenzwering en de diefstal van tientallen archiefstukken. Op de FBI-site wordt uitgebreid geciteerd uit Landaus "plea", die inhoudelijk gelijk lijkt aan de verklaring van zijn compaan Savedoff.

Maar er staan ook wat extra details in de verklaring van Landau (die ik trouwens nog niet in PACER heb gevonden):

Specifically, according to Landau’s plea, Landau and Savedoff visited the Franklin D. Roosevelt Presidential Library and Museum in Hyde Park, N.Y., on Dec. 2, 2010. Landau and Savedoff stole from the library, among other things, seven reading copies of speeches delivered by President Roosevelt. Reading copies are the actual copies of the speeches from which President Roosevelt read and contain edits and handwritten additions made by him and bear his signature. Four reading copies of speeches were sold by Landau on Dec. 20, 2010, to a collector for $35,000. Three other reading copies were the inaugural addresses delivered by President Roosevelt on Jan. 20, 1937; Jan. 20, 1941; and Jan. 20, 1945, which are valued at more than $100,000 each, were recovered from Landau’s apartment in New York City during court-authorized searches.

Aanvulling 15 februari 2012
De hele verklaring van Landau is door Bonnie online gezet:
Barry H. Landau Plea Agreement 2012-01-12
Savedoff en Landau riskeren een maximumstraf van vijf jaar voor samenzwering en tien jaar voor diefstal.
Ondertussen heeft Ferriero, de Archivist of the United States, furieus gereageerd:

I am outraged that Mr. Landau who fashioned himself as a Presidential historian violated the public trust at many of our nation’s greatest historical repositories. He gained the trust of librarians and archivists and took advantage of that relationship to steal from the American people.
I am very grateful to the Department of Justice, the various historical institutions, our own Office of Inspector General, and the many archivists at the National Archives who spent countless hours establishing the provenance of the documents taken from Mr. Landau and his accomplice Jason James Savedoff.
We at the National Archives continue to make strides to ensure that we are protecting our nation’s precious heritage, while at the same time balancing the right of every American to have access to original records.

Verduistering erfgoed: een beveiligingsprobleem
Begin deze maand schreef Ton Cremers op Museumbeveiliging ook over diefstal in Nederland (met dank aan goeroe AvdP voor de attendering).
Hij citeert hierbij een FBI-onderzoek waar uit blijkt dat bij 80% van alle opgeloste diefstallen sprake is van "hulp van binnen." Daarna bespreekt hij drie Nederlandse voorbeelden, onder andere de diefstal uit het Stadsarchief Amsterdam waar ik eerder al over schreef.
Daarnaast beschrijft hij een zaak bij het Legermuseum in Delft, waar de ex-conservator tientallen, maar misschien honderden prenten en plattegronden had verkocht. Van de opbrengst betaalde hij blijkbaar zijn haarimplantaten:

(zijn vriendin moest na zijn arrestatie in de krant lezen dat hij niet 33, maar 36 jaar oud was), heeft inmiddels zijn straf van bijna twee jaar uitgezeten. Als bijkomende straf werd hem zes jaar verboden als conservator in een museum te werken.

Het derde voorbeeld speelt bij een niet nader genoemde instelling waar een overstroming ernstige waterschade aan de collectie kostbare en zeldzame werken had veroorzaakt. Na restauratie bij Dokumentenwacht bleken de vijf kostbaarste boeken te worden vermist.

Deze zaak werd opgelost doordat bij een antiquariaat in Maastricht een van de boeken werd aangeboden. Dit antiquariaat heeft meteen de brancheorganisatie gealarmeerd en de dief liep tegen de lamp toen een van de gestolen boeken werd aangeboden bij een antiquariaat in Noord-Holland. Wat bleek: een medewerker van de bibliotheek had opzettelijk de omvangrijke waterschade veroorzaakt om zijn diefstal van boeken mogelijk te maken.

Gerelateerd
De archiefdief documenteert natuurlijk alles
En als je gepakt wordt, gooi je het in de wc
Diefstal in het Stadsarchief

De archiefdief documenteert natuurlijk alles

Eind vorige maand gaf Jason Savedoff toe dat hij samen met Barry Landau honderden waardevolle documenten van verschillende instellingen heeft gestolen. Ik schreef eerder over hun arrestatie. Uit het persbericht dat de FBI naar aanleiding van de voorgeleiding publiceerde blijkt voor een deel hoe Savedoff en Landau te werk gingen.
Ze bereidden hun bezoekjes en diefstallen uitgebreid voor:

Savedoff admitted that he and his co-conspirator prepared lists containing the names of historical figures and other noteworthy individuals, and made notations referencing the value of signatures and documents authored or signed by the listed individuals. Savedoff, under the direction of his co-conspirator, conducted research, including via the internet, to identify collections containing valuable documents, which, when located, were targeted for theft.

Ze verstopten documenten in hun kleding, vooral jasjes die ze daar speciaal voor aangepast hadden:

These techniques included concealing documents inside sports coats and other outerwear which had been modified to contain hidden pockets, as well as distracting museum curators to disguise their actions.

Ze documenteerden heel precies wat ze gestolen hadden:

A checklist was prepared for each stolen document which identified the author and date of the document; the collection from which it was stolen; whether the museum card catalogue had been collected; whether there existed any microfilm or other “finding aid” for the document at the museum; the nature of any markings on the document: and whether any museum markings had been removed from the document.  

En als het mogelijk was namen ze de toegang (het indexkaartje of delen van een inventaris) ook meteen mee.
Naar aanleiding van dit laatste merkt Bonnie Weddle op dat het publiceren van inventarissen op internet aan de ene kant dus dieven wijzer kan maken, zorgt het er tegelijkertijd ook voor dat de inventarissen - die een soort eigendomsbewijs zijn - niet ook gestolen kunnen worden. Dat is ook wat Albert Koevoet hier iets meer dan een jaar geleden zei over het digitaliseren van originelen: je hebt een bewijs dat het van jou is.

In de zaak van Savedoff zal de rechter op 10 februari 2012 de straf bepalen. Hij kan maximaal 5 jaar voor samenzwering en 10 jaar voor diefstal (dus gecombineerd 15 jaar) krijgen.
Landau heeft ondertussen huisarrest en houdt vol dat Savedoff de "mastermind" achter de diefstallen is. Maar dat is zeer onwaarschijnlijk, gezien de gigantische hoeveelheid documenten (zo'n tienduizend) die in zijn appartement terug gevonden zijn. Fysiek is het onmogelijk dat al deze documenten gestolen zijn binnen de 18 maanden dat Landau en Savedoff elkaar kenden.

Gisteren heeft Bonnie trouwens nog enkele documenten uit de rechtzaken integraal online gezet. Ook fascinerend, dat dat zo maar kan.

Gerelateerd
En als je gepakt wordt, gooi je het in de wc
Diefstal in het Stadsarchief

En als je gepakt wordt, gooi je het in de wc

Het zijn van die scenes die je alleen uit (slechte) Amerikaanse films kent. Als de goejerik/slechterik betrapt wordt met incriminerende documenten, dan eet hij ze op, of hij spoelt ze door de wc. Dat laatste is wat Jason Savedoff (een "slechterik" in dit geval) deed op het moment dat de politie hem wilde arresteren.

Jason Savedoff may not have just stolen notable documents from the Maryland Historical Society, as police have charged, but prosecutors say he may have flushed at least one down a toilet as police closed in. Assistant State's Attorney Tracy Varda told a judge Tuesday that the document could not be recovered and it is not clear what it was.

Savedoff is de onderzoeksassistent van Barry Landau, een redelijk gerespecteerde verzamelaar van "presidential memorabilia" en auteur van The President's Table: Two Hundred Years of Dining and Diplomacy. Landau was ook aanwezig in de Maryland Historical Society toen Savedoff aangehouden werd en later vond de politie in het appartement van Landau nog allerlei documenten die normaal gesproken niet in particulier eigendom kunnen zijn:

They have traced over 200 of them to repositories in five states and Washington, D.C., and possibly, Cambridge University. Many others are, in the words of a prosecutor, "not the kind of things that are accessible — legally accessible — on the open market": letters written by Napoleon Bonaparte, Marie Antoinette, Sir Issac Newton, Ludwig von Beethoven, and a host of prominent scientists, artists, inventors, writers, and political leaders.

Maar wat deed Landau op de ochtend voordat hij betrapt werd in de Maryland Historical Society? Hij deelde cakejes uit aan de staf!

Landau introduced himself as a scholar and donated a copy of his first book to the society, and each time he came bearing cookies. But when officials tried to write him a thank-you note, it was sent back as undeliverable. An email address Savedoff gave also appeared to be invalid. Staff became suspicious and called a meeting, and planned to check their driver's licenses upon the next visit. Of Landau, Arnold said: "He certainly was very personable. He had class. He knew how to conduct himself in a research library." But Savedoff, of whom little is known, was "rough around the edges" and "repeatedly asked naive questions," he said.

Waar las ik nou laatst over het fenomeen dat wij nog altijd denken dat dieven er ook uitzien als dieven? En dat dieven dus hun uiterste best doen er als een betrouwbaar iemand uit te zien?

Gerelateerd
Archiefpolitie
Een paar losse eindjes
Diefstal in het Stadsarchief

Plaatje: CIMG0610 van Mr Fnord